بررسی مادربورد حرفهای تراشه 890FX
جمهوری بازیکنان
ASUS CROSSHAIR IV FORMULA
نام اسوس از افسانه اسب بالدار يونان ميآيد که بيانگر الهام گرفتن از هنر و يادگيري و از همه مهمتر قدرت است. نزديک به 40 درصد از بازار مادربورد جهان در دست اين برند تايواني است که در سبد محصولات آن مدلهاي ارزان قيمت و معمولي تا مدلهاي حرفهاي ديده ميشود.
اسوس با طراحي مشکي و قرمز رنگ اين بورد سعي در القاي حس و مفهوم اين مدل دارد. اگر دقت کرده باشيد اين رنگها به عنوان نمادهاي از خون و تاريکي در بازيها استفاده ميشود. وجود لوگويRepbulic of Games روي هيتسينک پل جنوبي و روي جعبه محصول نيز اين موضوع را پر رنگتر ميکند. اسوس در اين محصول خود از تکنولوژي ROG استفاده کرده است که در واقع ميتوان گفت براي گروهي از مادربوردهاي حرفهاي گيم و بازي استفاده ميشود و قابليتهاي زيادي از قبيل امکان اورکلاک و افزايش کارايي سيستم را در اختيار کاربر قرار ميدهد. اين تکنولوژي در سال 2006 ميلادي تنها با هدف افزايش کارايي براي اجراي بازي و فراهم ساختن اورکلاک راحتتر و حرفهايتر براي کاربران متولد شد و بعدها با اصلاح برخي موارد آن و همچنين با ورود محصولات جديد ارتقا پيدا کرد.
اين مدل از جديدترين محصولات ارایه شده توسط شرکت اسوس است که مبتني بر سوکت AM3 بوده و از پردازندههاي شش هستهاي جديد شرکت AMD با فناوري ساخت 45 نانومتنري نيز پشتيباني ميکند. همان طور که از نام اين محصول پيداست اين مادربورد در دسته مدلهاي حرفهاي شرکت اسوس قرار ميگيرد و براي گيمرها و کاربرهاي حرفهاي مناسب است و همچنين قابليتهاي زيادي براي اورکلاک دارد. در نتيجه شايد اين مدل براي کاربردهاي خانگي مناسب نباشد.
چهار درگاه حافظه با پشتيباني از حداکثر 16 گيگابايت حافظه DDR3 که در فرکانس 1333 مگاهرتزي و در حالت دو کاناله فعاليت ميکنند بخش حافظه اين محصول را تشکيل ميدهند. همچنين با وجود دکمه O.C روي بورد نيز ميتوان سيستم را تا حدودي اورکلاک کرد و فرکانس حافظه را به حداکثر 2000 مگاهرتز افزايش داد. همچنين اورکلاک کردن خودکار سيستم توسط فناوري ROG به وسيله دو تراشه iROG که در کنار هيتسينک پل جنوبي قرار دارد انجام ميگيرد و قابليتهاي مناسبي براي اورکلاکرها و گيمرها دارد.
روي بورد چهار اسلات PCI-E به رنگ قرمز وجود دارد که يکي از آنها با سرعت 4x و دو تاي ديگر با سرعت 16x فعاليت ميکنند و آخرين اسلات هم سرعت 8x دارد. در حالت کراسفاير کردن دو کارت سرعت دو اسلات 16x است و در حالت سه کارت اين مقدار به يک 16x و دو عدد 8x تبديل کاهش مييابد. همچنين اگر از چهار کارت گرافيک استفاده شود سرعت هر چهار اسلات به 4x ميرسد. دو اسلات PCI 2.2 هم در اين بخش وجود دارند که به رنگ مشکي هستند.
اسوس از يک هيتسينک سه تکه که توسط يک لوله آلومينيومي به يکديگر متصل هستند به عنوان خنککننده اين مدل استفاده کرده است. مدار کنترلکننده فازها که تعداد فازهاي اين بورد را به 10 رسانده است، چيپست و چيپ پل جنوبي همگي زير هيتسنکهاي آلومينيومي مشکي رنگ قرار دارند.
روي بورد هفت پورت SATA وجود دارد که شش عدد از آنها به رنگ قرمز و به صورت افقي قرار دارند که اطلاعات را با سرعت شش گيگابيت بر ثانيه انتقال ميدهند و پورت ديگر که به رنگ مشکي و عمودي است اطلاعات را با سرعت سه گيگابيت بر ثانيه انتقال ميدهد.
اسوس با قرار دادن يک تراشه ساخت شرکت NEC روي بورد خود امکان استفاده از نسخه سوم رابط USB را فراهم کرده و سرعت انتقال اطلاعات را به 10 برابر سريعتر از نسخه دوم افزايش داده است. افزون بر آن، اين بورد از 12 درگاه USB 2.0 نيز پشتيباني ميکند.
روي بورد چهار کليد وجود دارد که دو عدد از آنها براي روشن و خاموش کردن سيستم و ديگري براي ريست کردن دستگاه است. دو کليد ديگر براي افزايش کارايي سيستم است. يکي از آنها روي خود عکس يک قفل باز شده را دارد که بيانگر فعال کردن هستههاي غيرفعال پردازنده است. دکمه ديگر هم O.C نام دارد که با فعال کردن اين دکمه سيستم به صورت خودکار اورکلاک ميشود.
يک دکمه ديگر به رنگ قرمز است و در کنار هيتسنک پل جنوبي قرار دارد که براي فعالسازي حالت MemOK است. اين دکمه سازگاري مادربورد با ماژولهاي رم را افزايش ميدهد. ضمن اينکه اين دکمه ميتواند در بهبود سرعت بوت سيستم موثر باشد.
حافظه بايوس اين بورد 16 مگابايت است و با توجه به کاربرد اين مدل براي اورکلاکينگ براي ريست کردن بايوس و برگرداندن اطلاعات به حالت پيشفرض علاوه بر جامپر اصلي روي مادربورد، دکمهاي در پنل پشت در نظر گرفته شده است.
کارت صداي اين بورد مدل Supreme FX X-Fi ساخت شرکت کريتيو است که توانايي توليد صداي هشت کاناله به صورت HD را دارا است. همچنين اين تراشه از تکنولوژي بلو-ري نيز پشتيباني ميکند و براي کارهاي خانگي بسيار مناسب است. از نکات قابل توجه اين تراشه تاکيد بر تفکيک صداي انسان در بازيها است که باعث افزايش کيفيت ديالوگها ميشود. در اغلب مادربوردهاي متوسط از کارتهاي صداي ساخت شرکت Realtek و گاهي via استفاده ميشود اما اسوس تقريبا بعد از ورود مادربوردهاي نسل سوم اينتل از تراشههاي حرفهاي X-Fi در مدلهاي پيشرفته خود استفاده ميکند.
همچنين اين مدل نيز مانند ديگر محصولات اسوس از تکنولوژي EPU بهره ميگيرد که باعث کاهش مصرف انرژي مادربورد تا 80 درصد ميشود و با استفاده از فناوري TPU کارايي سيستم تا 37 درصد افزايش يافته است. به کمک EPU در زماني که سيستم در حالت لود کامل نيست و تنها قسمتي از ظرفيت آن مورد مصرف قرار گرفته است تعدادي از فازهاي توان پردازنده غيرفعال ميشوند و به اين ترتيب با کاهش توان مصرفي پردازنده علاوه بر تاثير روي ميزان مصرف کل سيستم، دماي آن نيز کنترل ميشود. از ديگر قابليتهاي اين مادربورد ميتوان به فعال کردن هستههاي غيرفعال پردازنده توسط فناوري Core Unlocker اشاره کرد. در برخي از مدلهاي فنوم AMD تعدادي از هستهها غيرفعال شدهاند که اين شرکت با توجه به اين موارد ميتواند سياستهاي بازاريابي و قيمتگذاري متفاوتي را براي محصولاتش ايجاد کند. Core Unlocker باعث افزايش کارايي و گاهي باعث افزايش بازدهي سيستم بيش از دو برابر ميشود. با استفاده از اين قابليت فقط با فشردن يک دکمه تعداد هستههاي بالقوه پردازنده افزايش مييابد. به طور مثال سيستم يک پردازنده چهار هستهاي را به يک شش هستهاي تبديل ميکند. در بايوس ميتوانيد تنظيمات مربوط به اين فناوري را در بخش پردازنده پيدا کنيد.
چيپست 890FX
چيپستهاي سري 8 شرکت AMD جديدترين محصولات معرفي شده از سوي اين شرکت هستند و تاکنون چهار چيپست در اين خانواده معرفي شده است. مدل 890FX که جايگزين 790FX است را ميتوان به عنوان حرفهايترين و جديدترين چيپست در اين خانواده دانست. مدل 890FX مبتني بر سوکت AM3 است که جديدترين سوکت شرکت AMD به حساب ميآيد. همچنين از پردازندههاي شش هستهاي اين شرکت که به تازگي معرفي شدهاند نيز پشتيباني ميکند. همچنين قابليت پشتيباني از چهار کارت گرافيک در حالت کراسفاير با سرعتهاي 8x و استفاده از دو کارت سرعتهاي 16x را دارند. ارتباط اين چيپست با پردازنده مرکزي از طريق مسير هايپرترنسپورت نسخه سوم برقرار ميشود که سرعت انتقال اطلاعات با چيپستهاي سري هشت شرکت AMD به 2/5 گيگاترنسفر بر ثانيه ميرسد. اين چيپست 65 نانومتري داراي 42 لنز PCI-E است که امکان کراسفاير کردن چهار کارت گرافيک با سرعت 8x را فراهم ميکند و در مجموع 32 لنز گرافيکي در اين حالت به اين درگاه مربوط ميشود. براي ارتباط با درايوها و ديسکها از رابط جديد SATA استفاده شده و پشتيباني از رابط SATA 3 سرعت انتقال اطلاعات را به شش گيگابيت بر ثانيه رسانده است. پل جنوبي اين چيپست SB850 است که مانند 890FX بر اساس فناوري نانومتري 65 است و توانايي پشتيباني از 14پورت USB را دارد. البته اين تراشه همچنان قدرت پشتيباني از نسل سوم USB را ندارد و براي رفع اين مشکل شرکتهاي سازنده با قرار دادن يک چيپ روي بورد اين امکان را براي کاربر فراهم ميکنند. معمولا اين تراشه از محصولات شرکت NEC است که وظيفه کنترل درگاه USB را برعهده دارد. همچنين پل جنوبي وظيفه مديريت انتقال اطلاعات از طريق SATA، پورت شبکه و درگاههايPCI دارد. افزون بر اين مديريت صداي هشت کاناله نيز وظيفه اين چيپ است.
به طورکلي کارکرد تراشه 890FX کاملا حرفهاي است و بيشترين قدرت آن را ميتوان در اورکلاکينگ پردازندههاي AMD ديد. با اين حال اين تراشه بخش گرافيکي دروني ندارد و مانند 890GX نميتواند بدون کارت گرافيکي از خروجي تصوير پشتيباني کند. اما در عين حال تعداد ارتباطهايي که براي کارت گرافيکي در نظر گرفته شده در سطح پيشرفته است که مثال آن را در همين مدل ميتوانيد ببينيد. در اين مادربورد چهار شکاف PCIE براي نصب کارتهاي گرافيکي قرار داده شده است. ارتباط چيپست با پل جنوبي توسط درگاه ALink III برقرار ميشود که سرعت انتقال اظلاعات از طريق اين درگاه به چهار گيگابيت بر ثانيه ميرسد. همچنين ارتباط 890FX با درگاههاي PCI-E به صورت مستقيم و با سرعت 16 گيگابيت بر ثانيه است.
اين مدل جايگزين چيپست 790FX است با اين تفاوت که پل جنوبي 790 مدل SB750 است که از نظر کارايي با مدل بالاتر خود يعني SB850 تفاوتهاي زيادي دارد. از جمله اين تفاوتها ميتوان به وجود لنزهاي PCI-E، پشتيباني از پورتهاي شبکه، افزايش يک گيگابيت بر ثانيه سرعت انتقال اطلاعات به پل جنوبي و افزايش پورتهاي USB اشاره کرد. همچنين توان مصرفي SB850 در حدود 5/2 وات کمتر از مدل قبل خود است. پلشمالي در مادربوردهاي جديد اينتل حذف شده ولي در نسل جديد مادربوردهاي AMD ارتباط با برخي قسمتها هنوز از وظايف اين تراشه محسوب ميشود که مهمترين قسمت آن بخش گرافيکي مادربورد است.
پنل پشت
در اين قسمت يک پورت PS/2 براي اتصال کيبورد قرار گرفته و در زير اين پورت نيز دو درگاه USB وجود دارد. در مجموع 9 پورت USB در پنل پشت ديده ميشود که دو تا از آنها نسخه سوم هستند و يکي از آنها به صورت عمودي قرار گرفته است. براي انتقال اطلاعات براي برخي محصولات خاص مثل مدلهاي ساخت اپل يک پورت فايرواير وجود دارد و در زير اين درگاه ميتوان پورت eSATA به رنگ سبز را مشاهده کرد. يک پورت شبکه با سرعت يک گيگابيت بر ثانيه نيز در اين بخش وجود دارد. همچنين شش پورت براي صدا امکان استفاده از صداي هشت کاناله در حالت دالبي را فراهم ميکند و براي افزايش کيفيت صدا يک پورت S/PDIF در نظر گرفته شده است. دو دکمه نيز در پنل پشت وجود دارد که يکي براي خالي کردن حافظه CMOS و ديگري براي فعال کردن حالت ROG است که با روشن کردن اين دکمه سيستم به صورت خودکار اورکلاک ميشود و حالت گيم مادربورد فعال ميشود و کارايي سيستم به دليل فعال کردن هستههاي غير فعال پردازنده افزايش مييابد.
اورکلاک
قيمت تقريبا 200 هزار توماني پردازنده 1055T شرکت AMD با توجه به کارايي و قابليت اورکلاک مناسب آن ميتواند انتخاب خوبي براي اورکلاکرها و کاربرهاي حرفهاي باشد. فرکانس پيشفرض اين پردازنده 8/2 گيگاهرتز است و ميتوان بدون افزايش ولتاژ فرکانس را تا حدود يک گيگاهرتز افزايش داد که اين مقدار قابل توجهي است.
مادربورد اين هفته نيز قابليت اورکلاک بالايي دارد و با وجود چيپست 890FX اين امر پر رنگتر ميشود. نتايج به دست آمده از اورکلاک پردازنده نيز مناسب و قابل توجه است.براي اورکلاک سيستم ابتدا بايوس را به نسخه F0905 بهروزرساني کرديم. اين نسخه در تاريخ 26 ژوئن منتشر شده است. سپس از طريق همان بايوس فرکانس مرجع هسته را در چند مرحله به 286 مگاهرتز افزايش داديم که با وجود ضريب 14 براي پردازنده، فرکانس کل آن را به 4004 مگاهرتز رسيد. در مراحل اوليه، با توجه به اطلاعات پيشفرضي که داشتيم اين فرکانس روي 250 مگاهرتز قرار گرفت و بعد از آن نيز به تدريج به 286 مگاهرتز رسيد.
تمامي ولتاژها نيز در حالت خودکار بود و فرکانس حافظه را نيز به 1525 مگاهرتز افزايش داديم. در برخي مراحل براي رسيدن به شرايط پايدار فرکانسهاي هايپرترنسپورت و رم کاهش پيدا کرد اما فرکانس حافظه براي تست مجدد در 1525 مگاهرتز بود. فرکانس پل شمالي هم 2000 مگاهرتز تنظيم شد. سيستم در اين فرکانس پايدار بود و امکان انجام تستها وجود داشت. با افزايش ولتاژ و استفاده از يک خنککننده مايع و حرفهاي ميتوان به فرکانسهاي بالاتري نيز دست يافت، زيرا مادربورد و پردازنده هر دو قابليت اين کار را دارند.
نتيجهگيري
اين مادربورد يک مدل حرفهاي براي پردازندههاي AMD است. قيمت 310 هزار توماني آن يعني کاربران زيادي به سراغ آن نخواهند رفت زيرا با همين قيمت ميتوان يک مادربورد به همراه يک پردازنده مناسب انتخاب کرد.
اما وقتي بحث رده حرفهاي به ميان ميآيد ديگر نميتوان قيمت را در اولويت قرار داد زيرا بسياري از فناوريها در اين رده براي برندهاي مختلف انحصاري هستند و مشابه آن را جاي ديگري پيدا نخواهيد کرد. البته اينگونه هم نيست که هر قيمتي را بتوان براي مدلهاي حرفهاي گذاشت و اين بها که شايد به نظر کمي بالا باشد بيشتر به نوع قطعات و کيفيت ساختي است که براي محصول به کار رفته است.
در اين مادربورد نيز همينطور است. يک مدل خوب براي بازي و اورکلاک ميتواند قيمتي بالاتر از اين داشته باشد. چهار شکاف براي نصب کارت گرافيکي در اين مدل توان گرافيکي آن را افزايش ميدهد که نمونه اين روش را هم در مادربوردهاي نسل قبل ديده بوديم. اين محصول يکي از اعضاي جمهوري بازيکنان است. علاوه بر بخش گرافيکي اين مادربورد کارت صداي آن نيز يکي از بهترينهاي موجود براي بازيها است. در بخش ديگر بحث اورکلاکينگ سيستم است که تراشههاي 890FX از مدعيان اين بحث هستند.
استفاده از انواع کنترلهاي سيستم روي مادربورد و پنل پشت و حتي اضافه شدن فناوريهايي براي اورکلاک خودکار که براي آماتورها بسيار جذاب است از امتيازات اين مدل محسوب ميشوند. البته به نظر ميرسد خنککننده روي مادربورد محدوديتهاي از نظر دفع حرارت داشته باشد هر چند که ظاهر آن جلوه جذابي به مادربورد ميدهد. در نهايت از همه اين توضيحات که بگذريم بحث سابقه مطرح است.
اسوس در اين مدلها نشان داده که با نياز کاربران آشنا است و ميداند تا کجا قيمت و کارايي را با هم افزايش دهد.
گارانتي ويستا پخش
قيمت : 310 هزار تومان
هفته نامه عصر ارتباط
